Pre tačno 126 godina, u leto 1899. godine, Beograd je prvi put upoznao magiju pokretnih slika.
U doba kada su gasne lampe još osvetljavale gradske ulice, a fijakeri bili glavno prevozno sredstvo, filmska umetnost, tada tek rođena – zakucala je na vrata srpske prestonice.
Prvi filmovi prikazani su u kafani „Zlatan krst“, koja se nalazila na Terazijama, u samom srcu Beograda. Bioskop je tada bio čista egzotika – nešto između čuda i zabave. Radoznali građani su pohrlili da vide to „cudo tehnike“ koje je obećavalo prizore iz dalekih krajeva, prizore koji se kreću – bez glumaca, bez pozornice, samo svetlo i senka na platnu.
Prikazivanje filmova u Beogradu organizovali su putujući francuski i nemački operateri, najčešće pod patronatom braće Limijer (Lumière), pionira svetske kinematografije. Program je bio jednostavan – kratki dokumentarni snimci: dolazak voza, izlazak radnika iz fabrike, prolazak kočija, razni snimci iz Pariza. Publika je bila fascinirana. Za mnoge Beograđane, to je bio prvi susret sa svetom van Balkana, makar i kroz crno-belu sliku bez tona.
Iako je tada malo ko mogao da nasluti koliki će uticaj film imati na kulturu, društvo i umetnost, „seme je ipak bilo posejano“, a Beograd se ubrzo priključio velikoj evropskoj filmskoj porodici.
Početkom 20. veka bili su otvoreni prvi stalni bioskopi, a srpski filmski stvaraoci ubrzo su stupili na scenu.
Danas, 126 godina kasnije, Beograd ima na stotine bioskopa, filmskih festivala i međunarodno priznatih autora, ali se duh onog prvog filma prikazanog u kafanskom salonu uz zvuk projektora i miris duvana, i dalje oseća – kao podsetnik da je svaka velika priča nekada bila samo iskra u mraku.
